Sterrenhemel

Meer informatie over de opkomst en ondergang van zon en maan.
De schijngestalten van de maan.

woensdag 1 september

Herfst

Vandaag begint de weerkundige herfst op het noordelijk halfrond, de astronomische herfst begint dit jaar op 23 september.

Laatste Kwartier

De maan is nu ´s avonds zichtbaar; hij komt dan hoog aan de hemel in de Tweelingen.

donderdag 2 september

International Space Station

Het Internationale Ruimtestation trekt vanavond tussen 21.52 en 21.56 uur als een heldere ster met de schijnbare snelheid van een vliegtuig over ons land van west naar oost, en bereikt in Utrecht een hoogte van 84 graden, in het zuiden van het land kan het door het zenit trekken. Aan het einde van de overkomst verdwijnt het ruimtestation op een hoogte van 28° in de schaduw van de aarde, het bevindt zich dan in het sterrenbeeld Perseus. De precieze tijdstippen zijn afhankelijk van de plaats van waarnemen. Door koppelingen of koerscorrecties kunnen de tijden ook gaan afwijken.

vrijdag 3 september

International Space Station

Het Internationale Ruimtestation trekt vanavond tussen 20.44 en 20.50 uur als een heldere ster met de schijnbare snelheid van een vliegtuig over ons land van west naar oost, en bereikt in Utrecht een hoogte van 79 graden. Een omloop later, tussen 22.19 en 22.22 uur komt het nogmaals over, maar verdwijnt halverwege op een hoogte van 65 graden in de schaduw van de aarde, het bevindt zich dan in het sterrenbeeld Zwaan. De precieze tijdstippen zijn afhankelijk van de plaats van waarnemen. Door koppelingen of koerscorrecties kunnen de tijden ook gaan afwijken.

zaterdag 4 september

Jupiter

Jupiter staat om middernacht in het zuidoosten. De planeet is rond 21 uur opgekomen en bereikt zijn hoogste punt tegen 3 uur ´s nachts en is dus de hele nacht zichtbaar. Hij bevindt zich in het sterrenbeeld Vissen onder het grote vierkant van Pegasus.

zondag 5 september

Pleiaden

Rond middernacht staat een groepje sterren dichtbij elkaar, laag boven de horizon tussen oost en noordoost, de Pleiaden. Rond 2 uur staan ze al een stuk hoger in het oosten. Ze horen bij het sterrenbeeld Stier dat in de komende maanden eerder op de avond hoger aan de hemel komt te staan.

maandag 6 september

Zomerdriehoek

Tegen middernacht staat de ster Deneb of αCygni op een hoogte van 80° dus vrijwel in het zenit. Vandaar uit naar het westen staat de nog wat helderdere ster Wega of α Lyrae. In het zuidwesten onder Deneb is Altair of α Aquilae te vinden, zij helderheid ligt tussen beiden in. Ze vormen een grote driehoek die in de zomermaanden hoog aan de hemel staat. Het zijn de helderste sterren van de sterrenbeelden Zwaan, Lier en Arend.

dinsdag 7 september

Smalle maansikkel

De maan komt deze morgen om 5.35 uur op, de zon om 7.01 uur (de tijdstippen gelden voor Utrecht). Wanneer u ´s morgens omstreeks 6.20 uur de oostelijke horizon met een verrekijker afzoekt, kunt u bij goed doorzichtige lucht wellicht de smalle maansikkel ontwaren, 30 uren vóór het tijdstip van Nieuwe Maan.

Sterrenkundige informatie

Meer informatie over verschijnselen aan de sterrenhemel vindt u in de jaarboeken Sterrengids en Sterren en Planeten. Op de pagina Publicaties vindt u een overzicht van alle sterrenkundige (jaar)boeken en tijdschriften die Stichting 'De Koepel' uitgeeft.

Met behulp van onze speciale sterrenkundige calculator is het mogelijk voor iedere plaats op Aarde zelf de tijdstippen van zonsopkomst en -ondergang nauwkeurig te berekenen.

Voor alle vragen op het gebied van sterrenkunde en ruimteonderzoek kunt u terecht bij Stichting 'De Koepel' (telefoon: 030-2311360) of bij één van de publiekssterrenwachten bij u in de buurt. Stichting 'De Koepel' biedt tenslotte ook informatie over sterrenkunde als hobby en de activiteiten van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde.