Zenit in maart 2006
 Bij de voorplaat: Hoe de corona van de op 29 maart verduisterde zon er precies zal uitzien, staat natuurlijk nog niet vast. Maar het zou zo maar kunnen dat de ijle stralenkrans er ongeveer zo uit zal zien als op deze samengestelde opname van de SOHO-satelliet. Deze toont namelijk (een deel van) de corona van 4 februari jl. -- zo'n beetje twee zonnerotaties vóór de komende eclips. Hoe dat precies zit, wordt uitgelegd in het artikel op blz. 108 e.v. |
108 De gevleugelde zon
Mat Drummen
Iedere eclipsganger weet het: waar het bij een zonsverduistering om gaat is het moment van de totaliteit, de 'zwarte zon' omkranst door de corona. Wie meerdere keren een totale eclips heeft mogen aanschouwen, weet dat die corona telkens anders is. Van de tientallen eclipsen die de afgelopen eeuwen gedocumenteerd zijn, zijn er geen twee gelijk. Hoe de corona gezien en ervaren wordt, hangt onder meer af van de toevallige weersomstandigheden, de plaatselijke condities (de 'geografie' van de omgeving) en zeker ook het gezelschap waarin men verkeert. Maar ook de toestand van de zon zelf speelt een niet onbelangrijke rol. De vorm van de corona blijkt samen te hangen met de zonnevlekkencyclus. We doen een poging om de corona van 29 maart te voorspellen!
116 Zonsverduisteringen op satellietbeelden
Kees Floor
Tijdens een zonsverduistering kijken miljoenen mensen omhoog, om maar niets van het spektakel te missen. Satellieten houden daarentegen onverstoorbaar het aardoppervlak in de gaten en vangen zo soms een glimp op van de schaduw van de maan.
120 Planeten bij andere sterren
Edwin Mathlener
In januari van elk jaar wordt de jaarvergadering van de Nederlandse Astronomen Club gehouden. Deze bestaat voor het grootste deel uit een wetenschappelijk programma, waarbij sprekers de aanwezigen bijpraten over één bepaald thema uit de sterrenkunde. Op de bijeenkomst van 13 januari jl. in Utrecht was dat het onderzoek aan planeten rond andere sterren, waar de afgelopen tien jaar zeer veel voortgang in is geboekt.
134 Gravitatielenzen: van kosmologie tot planeten
Léon Koopmans
De algemene relativiteitstheorie van Albert Einstein is niet meer weg te denken uit de moderne sterrenkunde. Niet alleen vormt zij de basis van de hedendaagse kosmologie ook verklaart zij het verschijnsel dat het 'gravitatielenseffect' wordt genoemd: de vertraging van een lichtstraal en zijn afbuiging van een rechte lijn door de aanwezigheid van een sterk gravitatieveld. Dit effect wordt door astronomen op grote schaal gebruikt bij het onderzoek van sterren, sterrenstelsels en het heelal op allergrootste schaal.
Verder in dit nummer
124 Korte berichten, met o.m.
- Govert Schillings Observatie
- Kosmic Relief
- Verre ijswereld misschien van andere ster
- Afstand Perseus-arm bepaald
128 De bouw van een verrekijkermontering
132 Kappen met bebossen?
141 De Etna: een grote, vriendelijke reus?
144 Amateurs actief: Van grafiet tot Photoshop
148 Het weer in januari 2006
150 Hemel van de maand
152 Agenda