Zenit in november 2004
 Bij de voorplaat: De omslagfoto toont een gebeurtenis die in de begindagen van het heelal veelvuldig moet zijn opgetreden: de interactie tussen melkwegstelsels. Op deze VLT-foto zijn drie betrekkelijk nabije spiraalstelsels te zien: NGC 6769-71 in het zuidelijke sterrenbeeld Pavo (Pauw). Met name het stelsel linksboven (NGC 6770) vertoont duidelijk de gevolgen van de onderlinge wisselwerking. Een van zijn spiraalarmen wijst bijna recht naar de rand van zijn buurstelsel (NGC 6769), en heel vaag is ook een structuur te zien die zich in de richting van het derde stelsel kromt. Deze foto is gemaakt ter gelegenheid van het vijfjarige bestaan van de VLT. (Foto: ESO) |
500 Naar de diepten van de kosmos
Eddy Echternach
Stukje bij beetje slagen sterrenkundigen erin steeds meer puzzelstukjes uit de begintijd van het heelal te verzamelen. Een van de middelen die men daarbij gebruikt is het maken van langbelichte hemelopnamen, waarop melkwegstelsels in de diepste diepten van het heelal prijken. Eenduidige conclusies kunnen daaruit echter nog steeds niet worden getrokken.
510 Contrastrijk satellietbeeld van een orkaan
en
512 Storingen in koude lucht
Kees Floor
Twee korte weerkundige bijdragen, die achtereenvolgens de aanblik van de tropische cycloon Frances (augustus/september 2004) en het optreden van storingen op enige afstand van het polaire front behandelen.
515 Zenit Digitaal: commerciële planetariumprogramma's
Guus Gilein
In deze rubriek zijn de afgelopen jaren vooral gratis computerprogramma's besproken. Het leek ons een goed idee om ook eens de programma's te bekijken waarvoor betaald moet worden. Bieden zij werkelijk waar voor hun geld? Wat bieden zij voor (extra) mogelijkheden, hoe nauwkeurig zijn ze, zijn ze geschikt om waarnemingen voor te bereiden of juist bedoeld om diverse astronomische aspecten te bestuderen? En hoe zit het met de gebruiksvriendelijkheid? Deze (eerste) aflevering behandelt Redshift 5.
528 Filters voor de amateur
Jan Gerritsen
Filters dienen in het algemeen om het licht van bepaalde golflengten, dus kleuren, te verzwakken. Eenvoudige kleurfilters kunnen bijvoorbeeld helpen om details op planeten beter zichtbaar te maken, of om rode emissienevels te fotograferen. Interferentiefilters kunnen lichtvervuiling door straatlantaarns en stadslicht zo goed mogelijk onderdrukken en alleen scherp begrensde golflengtegebieden doorlaten. Hierdoor worden deepskyobjecten, en vooral emissienevels, beter zichtbaar -- iets dat in het sterk 'lichtvervuilde' Nederland en België geen overbodige luxe is. Wat is er voor de amateur zoal te koop op dit gebied?
Zie ook het programma xfilter.
Verder in dit nummer:
520 Korte berichten
Met onder meer:
- Kosmische buit Genesis gered
- Nieuwe bepaling van de leeftijd van het Melkwegstelsel
- 'Lanceerplaats' van neutronen ster ontdekt
- De Observatie van Govert Schilling
- Kosmic Relief
- De zon in augustus en september
534 Amateurs Actief: Details op Jupiter
540 Hemel van de maand
542 Het weer in september
544 Agenda