Zenit in november 2008
 Bij de voorplaat: Al meer dan vijftig jaar draaien er kunstmanen rond de aarde. De Spoetnik-1, die op 4 oktober 1957 werd gelanceerd, liet alleen maar een 'piepje' horen, maar dat veranderde snel in de jaren daarna. Satellieten zijn niet meer weg te denken en in zekere zin onmisbaar geworden voor mens en maatschappij. In het artikel 'Landsat spot landgebruik' kunnen we lezen én zien hoe de Landsat-satellieten het landgebruik volgen en vastleggen. Op de omslag zien we een Landsat-foto van de Deltawerken in Zeeland. Zie pagina 502 en verder. |
488 Dwergsterrenstelsels nader bekeken
Giuseppina Battaglia
Tegenwoordig weten we dat er miljarden sterrenstelsels zijn. Ze lijken niet allemaal op het Melkwegstelsel: sommige hebben een gladde, elliptische vorm; andere zien er heel onregelmatig uit. De meeste sterrenstelsels zijn veel kleiner dan het Melkwegstelsel en worden dwergen genoemd. Het Fornaxstelsel is een voorbeeld van zo'n dwerg. Hoe zijn die miljarden sterrenstelsels met hun diverse vormen ontstaan? Dat is een van de grote vragen die astronomen trachten te beantwoorden. Een belangrijk stukje van de puzzel is de rol van de zogenaamde 'donkere materie', die niet rechtstreeks met telescopen kan worden waargenomen.
494 De toekomst van de Oude Leidse Sterrenwacht
Johan van Kuilenburg en Willem-Jan Trijssenaar
Met de toekenning van 2,8 miljoen euro door minister Ronald Plasterk lijkt er nu schot te komen in de restauratie en verbouw van het gebouw van de Oude Leidse Sterrenwacht. Al jaren zijn er plannen voor deze grootse operatie, die leek te stranden toen de oproep van professor Vincent Icke, in het kader van de Postcode Loterij in 2007, voor de steun aan deze restauratie, de eindstreep niet haalde. Bij deze restauratie zal er veel veranderen rond de Sterrenwacht. Zo zal het terrein waar de Sterrewacht op staat weer worden 'teruggegeven' aan de Hortus. Dit terrein werd door Frederik Kaiser, oprichter en toenmalig rector magnificus van de Leidse Universiteit, min of meer opgeëist voor 'zijn' sterrenwacht.
499 Een universiteits-sterrenwacht in Ljubljana
Arie Nagel
Sinds een aantal jaren geef ik colleges aan de universiteit van Ljubljana, de hoofdstad van Slovenië. In mei van dit jaar had ik een student in mijn klas die ooit een jaar sterrenkunde had gestudeerd aan deze universiteit. Hij vroeg mij of ik een kijkje wilde nemen in de sterrenwacht, want dat kon hij wel regelen. Nou, dat was niet tegen dovemansoren gezegd!
Verder in dit nummer
501 Een terugblik op de zon
502 Landsat spot landgebruik
507 Platform Lichthinder en Taskforce Verlichting bundelen krachten
510 Korte berichten met onder andere de Terugblik en Kosmic relief
514 Amateursterrenwachten in Nederland en België
522 Het weer
524 Amateurs actief: de maansverduistering van 16/17 augustus 2008
530 Deepsky: M108 in de Grote Beer
532 Agenda
534 Sterretjes