Zenit in oktober 2007
 Bij de voorplaat: Bruine dwergen zijn de onderdeurtjes van de sterrenwereld. Veelal aangeduid als 'mislukte sterren', zijn ze echter niet zo saai als het lijkt. Zelfs de lichtste bruine dwergen kunnen omringd zijn door een schijf van materie, waarin zich planeten vormen. De jonge bruine dwerg OTS 44, die het omslag siert, is zelf maar 15 Jupitermassa's zwaar, maar in zijn protoplanetaire schijf zou gemakkelijk een planeet van het kaliber Jupiter kunnen ontstaan. (Ill: NASA/JPL-Caltech/T. Pyle (SSC)) Artikel op blz. 436 |
436 Bruine dwergen: klein, maar niet kleurloos!
Beate Stelzer
De meeste pogingen om de opwindende wereld van de sterren te betreden zijn tot mislukken gedoemd. En dat geldt niet alleen voor de mens. Er bestaat ook een enorme populatie van hemelobjecten die tevergeefs hebben geprobeerd om sterren te worden. Deze zwakke objecten worden -- vanwege hun geringe afmetingen en weinig kleurrijke verschijning -- bruine dwergen genoemd. Maar helemáál kleurloos zijn deze stellaire onderdeurtjes nu ook weer niet!
441 De onbevoegde planeet
Govert Schilling
Charles Kowal, dertig jaar geleden de ontdekker van het merkwaardige object Chiron, heeft zijn plek gevonden. Midden in de natuur, ver van de grote stad, met een fenomenaal uitzicht op Mount St. Helens en Mount Rainier. Een mooi huis aan Mayfield Lake in Cinebar, een gehucht in de staat Washington. Rust en ruimte. Maar Kowal woont er niet alleen. Zijn zelfgebouwde robotjes houden hem gezelschap. Hij programmeert ze vanaf zijn pc, en volgt hun verrichtingen op televisie, waar de beelden van hun piepkleine kleurencameraatjes worden weergegeven. Zijn droom? Een robot die een biertje voor hem haalt, die echt om hem geeft. Maar zo ver is het nog lang niet.
446 Vulkaanuitbarstingen, rode zonsondergangen en schilderijen
Kees Floor
Bij grote vulkaanuitbarstingen komen immense hoeveelheden vulkanische gassen en deeltjes in de atmosfeer terecht. Dat leidt niet alleen tot schitterende zonsondergangen, maar resulteert ook in een vermindering van de hoeveelheid zonnestraling die het aardoppervlak bereikt, wat de temperatuur op aarde tempert. Klimaatonderzoekers willen graag weten hoe sterk de invloed van de vulkanische uitstoot in het verleden is geweest. Schilderijen van zonsondergangen kunnen daarover aanvullende informatie bieden.
Verder in dit nummer
456 Veertig jaar Vsw. 'Philippus Lansbergen'
458 Boekbespreking CD Atlas
460 Achtergrondhelderheid, grensmagnitude en vergroting
468 Astrovakantie in Devon
470 Amateurs actief: Spaceshuttle en lichtende nachtwolken
474 Het weer in juli en augustus
478 Sterrenhemel
480 Agenda