Stichting De Koepel beëindigt activiteiten
Het bestuur van Stichting De Koepel gevestigd te Utrecht, heeft per 1 januari 2014 al haar activiteiten beëindigd en de stichting ontbonden. Het tijdschrift Zenit en de jaarlijks verschijnende Sterrengids zijn overgenomen door uitgeverij Stip Media te Alkmaar. Op deze site kunt u deze uitgaven bestellen en nieuws uit de wereld van de sterrenkunde lezen. De Landelijke Sterrenkijkdagen zullen door de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde worden voortgezet. Op Zenitonline.nl vindt u hier meer informatie over.

sterrengids 2016

Ja, ik wil de nieuwe Zenit Juli Augustus

Bestel

sterrengids 2016

Ja, ik wil De Sterrengids 2016

Bestel

Astro nieuws

21 juli 2016 • ‘Kleinste planetenstelsel van de Melkweg’ ontraadseld

nieuws 38770De buitenste vier planeten rond de ster KOI-500, alias Kepler-80, zijn rotsachtig en hebben vier tot zeven keer zoveel massa als de aarde. Dat blijkt uit een nauwkeurige analyse van dit uiterst compacte planetenstelsel op 1100 lichtjaar van de aarde. De resultaten ervan worden binnenkort gepubliceerd in The Astronomical Journal.De in totaal vijf planeten van het KOI-500-stelsel, die vier jaar geleden werden ontdekt met de Kepler-satelliet, draaien in zeer krappe banen om hun ster. Het hele gezelschap zou ruimschoots binnen de omloopbaan van de planeet Mercurius passen. Hun omlooptijden variëren van één tot negen dagen. Een team astronomen, onder leiding van studente Mariah MacDonald van het Florida Institute of Technology, heeft de baanbewegingen van de planeten nauwkeurig onderzocht.

Lees meer...

21 juli 2016 • Ruimtetelescoop neemt verre sterrenstelsels onder de loep

nieuws 38769NASA en ESA hebben een nieuwe Hubble-opname gepresenteerd die gemaakt is in het kader van ‘Frontier Fields’. Dat is een 3-jarig onderzoeksprogramma waarbij ‘ultra-diepe’ opnamen worden gemaakt van zes specifieke hemelgebiedjes. Bij Frontier Fields wordt de kracht van de ruimtetelescoop gecombineerd met de natuurlijke ‘lenswerking’ van zes verschillende clusters van sterrenstelsels. De nu vrijgegeven foto toont de 4 miljard lichtjaar verre cluster Abell S1063. Dat laatste betekent dat we de cluster zien zoals deze 4 miljard jaar geleden was. Maar op de foto staan nog veel oudere/verdere objecten.

Lees meer...

21 juli 2016 • Grote jacht op donkere materiedeeltjes levert (nog) niets op

Het LUX-experiment – LUX staat voor Large Underground Xenon – heeft zijn ondergrondse zoektocht naar donkere materie afgerond. Vandaag maakt het internationale team van wetenschappers in Sheffield (Engeland) de resultaten bekend van de laatste metingen, die tussen oktober 2014 en mei 2016 zijn gedaan. Het resultaat: er is geen enkel deeltje donkere materie opgespoord. LUX was gericht op het detecteren van zogeheten WIMPs – hypothetische deeltjes die verantwoordelijk zouden zijn voor de donkere materie in het heelal. Deze laatste neemt, zoals het er nu naar uitziet, bijna 85 procent van alle massa in het heelal voor zijn rekening. Als die WIMPs inderdaad zouden bestaan, zouden ze vrijwel zeker detecteerbaar zijn geweest met LUX. De LUX-detector bestaat uit een tank, gevuld met vloeibare xenon,

Lees meer...

Leestips

In gesprek met Marijn Franx

Zenit114“Kijk, deze foto’s. Ze hebben net eergisteren de kappen van de spiegels van de James Webb afgehaald! Je kunt het allemaal live volgen via de webcam op www.jwst.nasa.gov (zie de foto op p.18 van dit Zenitnummer). Ik kijk enorm uit naar al die onverwachte dingen die we tegenkomen als we met de James Webb onderzoek gaan doen. Neem nu onze recente ontdekking van een enorm helder object met roodverschuiving 11 (zie kader). Het licht dat we nu van dat object zien werd uitgezonden toen het heelal nog maar een half miljard jaar oud was en 12 keer zo klein als nu. Niemand had verwacht dat een sterrenstelsel in het jonge heelal zo extreem helder kon zijn. De hoop is eigenlijk dat er allerlei theorieën op de schop moeten als we met de James Webb onderzoek gaan doen. Dit stelsel geeft een goede indicatie dat dit gaat gebeuren. De James Webb is uitermate geschikt om dat allemaal verder uit te zoeken.”

Door Ruben van Moppes
Marijn Franx bij de Gornergrat-sterrenwacht naast de Matterhorn. (Foto: Marijn Franx)

Aan enthousiasme geen gebrek bij Marijn Franx (afgestudeerd 1984, gepromoveerd 1988), hoogleraar sterrenkunde aan de Universiteit Leiden, winnaar van de Spinozapremie (de hoogste wetenschappelijke onderscheiding in Nederland) in 2010, tevens oud-lid van de James Webb Space Telescope Science Working Group en lid van het NIRSpec Instrument Science team.

Er zijn hoge verwachtingen van de James Webb. Maar gaat het inderdaad lukken om hem in oktober 2018 te lanceren?
Ja, dat denk ik wel. In 2011 werd die datum vastgesteld en sindsdien is er geen reden meer geweest om ermee te schuiven. Ook op dit moment loopt alles volgens planning en is er nog ruimte om onverwachte tegenslagen op te lossen. De komende tijd worden er veel tests uitgevoerd. Op de webcamfoto’s zie je ook de locatie waar ze bijvoorbeeld de geluidstest en triltest doen.”

Lees meer...

KNMI

Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut

Foto van de dag

Tweets over sterrenkunde

Contact

Bezoekadres:
Louise de Colignystraat 25-A in Alkmaar

Postadres
:
Louise de Colignystraat 15, 1814 JA Alkmaar

Tel.: +31 (0)72 531 49 78
E-mailinfo@stipmedia.nl