Stichting De Koepel beëindigt activiteiten
Het bestuur van Stichting De Koepel gevestigd te Utrecht, heeft per 1 januari 2014 al haar activiteiten beëindigd en de stichting ontbonden. Het tijdschrift Zenit en de jaarlijks verschijnende Sterrengids zijn overgenomen door uitgeverij Stip Media te Alkmaar. Op deze site kunt u deze uitgaven bestellen en nieuws uit de wereld van de sterrenkunde lezen. De Landelijke Sterrenkijkdagen zullen door de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde worden voortgezet. Op Zenitonline.nl vindt u hier meer informatie over.

Zenit nr8

Ja, ik wil de nieuwe Zenit september

Bestel

sterrengids 2016

Ja, ik wil De Sterrengids 2016

Bestel

Astro nieuws

Korte uitbarstingen van komeet 67P werden veroorzaakt door de zon

nieuws 3887823 september 2016 • Korte uitbarstingen van komeet 67P werden veroorzaakt door de zon In de drie maanden rond zijn dichtste nadering van de zon, op 13 augustus 2015, heeft de Europese ruimtesonde Rosetta 34 korte maar hevige uitbarstingen geregistreerd van de komeet 67P/Churyumov-Gerasimenko. Onderzoek heeft laten zien waar die uitbarstingen zich hebben afgespeeld (Monthly Notices of the Astronomical Society, 23 september). De kortstondige uitbarstingen van de komeet onderscheiden zich duidelijk van zijn normale, gestage uitstoot van waterdamp en stof, die op en neer gaat met de opkomst en ondergang van de zon. Bij zo’n uitbarsting worden binnen luttele minuten grote hoeveelheden stof weggeblazen. Tijdens zijn dichtste nadering van de zon verdween op die manier gemiddeld eens in de dertig uur – ruwweg 2,5 rotatie van de komeet – naar schatting 60 tot 260 ton aan materiaal de ruimte in. Het onderzoek van de uitbarstingen laat zien dat ongeveer de helft optrad in gebieden waar de zon net was opgekomen en het komeetoppervlak na een koude nacht weer begon op te warmen.

Lees meer...

Astronomen bekijken het verre heelal op millimetergoflengten

nieuws 3887422 september 2016 • Astronomen hebben, met behulp van de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA), het zogeheten Hubble Ultra Deep Field (HUDF) verkend. De nieuwe waarnemingen laten duidelijk zien dat er een sterk verband bestaat tussen het stervormingstempo in jonge sterrenstelsels en hun totale massa aan sterren. De eerste foto’s van het Hubble Ultra Deep Field werden in 2004 gemaakt met de Hubble-ruimtetelescoop. Deze spectaculaire beelden reikten tot verder in het heelal dan ooit tevoren en toonden een menagerie van sterrenstelsels die terugging tot minder dan een miljard jaar na de oerknal. Nadien is hetzelfde stukje hemel – ruwweg honderd keer zo klein als de volle maan – nog verscheidene keren waargenomen met Hubble en vele andere telescopen. Alleen op millimetergolflengten was het HUDF nog niet volledig waargenomen. En daar heeft ALMA nu verandering in gebracht. Hierdoor kon nu voor het eerst de zwakke gloed van gas- en stofwolken in het vroege heelal worden waargenomen.

Lees meer...

Moederster van verre planeet blijkt een dubbelster te zijn

nieuws 3887722 september 2016 • Astronomen hebben ontdekt dat de 8000 lichtjaar verre ster OGLE-2007-BLG-349, waar een Saturnus-achtige planeet omheen draait, in werkelijkheid een compacte dubbelster is. Dat blijkt uit waarnemingen met de Hubble-ruimtetelescoop. De planeet werd al in 2007 ontdekt. Dat was te danken aan het zogeheten microlenseffect. Dit effect treedt op wanneer de zwaartekracht van een voorgrondster het licht van een ster die vanaf de aarde gezien precies achter haar staat afbuigt en versterkt. Het verloop van zo’n (tijdelijke) ‘sterbedekking’ verraadt de eigenschappen van de voorgrondster en haar eventuele planeten. Het lensverschijnsel werd destijds gevolgd door vijf sterrenwachten op aarde. Daarbij werd al ontdekt dat OGLE-2007-BLG-349 uit minstens één ster en één planeet bestaat.

Lees meer...

Leestips

Wolkengeslachten en hun coderingen

In de meteorologische wereld worden wolken geclassificeerd in verschillende geslachten, 10 stuks in totaal. Het wolkengeslacht geeft informatie over de vorm van de wolk en soms ook over de hoogte waar de wolken zich in de atmosfeer bevinden. De wolkengeslachten kunnen elk weer hun eigen soorten bevatten. De wolkensoort kan nadere informatie over het uiterlijk verstrekken. Dan kunnen er ook nog weer ondersoorten worden benoemd, die nog weer andere details van het betreffende wolkentype beschrijven. Hieronder een aantal voorbeelden van verschillende wolkengeslachten met hun coderingen.

Foto 1 Jacob Kuiper WPIr33


Uitzicht over de Oostenrijkse Alpen. In de bovenlucht is een aantal plukken dichte Cirrus te zien, volgens de regels van de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) te coderen als Cirrus spissatus, Ch=2 (Cirrus is het wolkengeslacht, spissatus is hier de soort). Er is nog een tweede wolkengeslacht te vinden. Die bevindt zich in de top van de heiige laag, waar de hoogste bergtoppen net boven uit steken. In die inversielaag vormt zich soms een uitgebreide stratus of stratocumulusdeken, maar in dit geval zijn er enkel wat losse Cumuluswolken te vinden, type Cl=1. Foto: Weather Pictures International-De Bilt.

Foto 2 Jacob Kuiper WPIr33

Lees meer...

KNMI

Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut

Foto van de dag

Tweets over sterrenkunde

Contact

Bezoekadres:
Louise de Colignystraat 25-A in Alkmaar

Postadres
:
Louise de Colignystraat 15, 1814 JA Alkmaar

Tel.: +31 (0)72 531 49 78
E-mailinfo@stipmedia.nl